GENÇLERİN ÜNİVERSİTE HAYALİ AİLENİN CÜZDANINA TAKILIYOR
YKS sonuçlarının açıklanmasının ardından milyonlarca aday tercih heyecanı yaşarken, vakıf üniversitelerinin açıkladığı ücretler gündeme damga vurdu. Özellikle tıp, diş hekimliği ve pilotaj gibi bölümlerde yıllık eğitim bedellerinin milyonlarla ifade edilmesi aileleri kara kara düşündürüyor. En yüksek ücret 3 milyon 740 bin lirayla diş hekimliği bölümünde açıklanırken, bazı üniversitelerin fiyatları Oxford ve Cambridge gibi dünyaca ünlü üniversitelerin yıllık maliyetlerini geride bıraktı. Uzmanlar, yükseköğretime erişimin giderek ekonomik güce bağlı hale geldiğine dikkat çekiyor.
DAR GELİRLİ AİLELERİN ÖZEL ÜNİVERSİTE ŞANSI HİÇ YOK
Açıklanan fiyatlara tepki gösteren veliler, çocuklarının başarılarının maddi imkânsızlıklar nedeniyle karşılık bulamadığını belirterek eğitimde fırsat eşitliğinin zedelendiğini savundu. Öğrenciler ise tercih döneminde puandan çok aile bütçesini hesaplamak zorunda kaldıklarını dile getirdi. “Üniversite okumak artık hayal oldu. Bu şartlar altında üniversite okumak gerçekten zor hatta imkansıza yakın bir şey” diyen adaylar, milyonlarca liralık ücretlerin dar ve orta gelirli aileler için ulaşılmaz seviyeye çıktığını ifade etti. Vatandaşlar, daha fazla burs desteği sağlanması ve eğitim ücretlerinin denetlenmesi çağrısında bulundu.
Üniversite okumak bir lüks
Üniversite tercih sürecinde adaylar yalnızca puan ve başarı sıralamalarını değil, eğitim ücretlerini de hesaplamak zorunda kalıyor. Özellikle tıp, diş hekimliği ve pilotaj gibi bölümlerde açıklanan rakamlar birçok ailenin bütçesini aşarken, vakıf üniversitelerinin ücret politikası yeniden tartışma konusu oldu. Fiyatlar üniversiteye, bölüme ve burs oranına göre değişiklik gösterirken bazı vakıf üniversitelerinin ücretleri, dünyaca ünlü Oxford ve Cambridge gibi üniversitelerin yıllık eğitim maliyetlerini dahi geride bıraktı.
Rakamlar çok yüksek
En yüksek ücret ise Nişantaşı Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi'nde açıklandı. Burssuz eğitim ücreti yıllık 3 milyon 740 bin lira olarak belirlenirken, bu programa yalnızca bir ücretli kontenjan ayrılması dikkat çekti. Koç Üniversitesi'nde tıp fakültesi dışındaki programların yıllık ücreti 2 milyon 180 bin liraya yükselirken, tıp fakültesinin yüzde 50 burslu eğitim ücreti 1 milyon 624 bin 500 lira olarak açıklandı. Yeditepe Üniversitesi'nde tıp fakültesinin burssuz eğitim ücreti 2 milyon 300 bin liraya ulaştı. Üniversite, başarı sıralamasına göre ek destek bursları sunduğunu duyurdu.
Fiyatlar dudak uçuklatıyor
Başkent Üniversitesi'nde ortalama eğitim ücretleri 1 milyon 300 bin lira seviyesinde açıklanırken, tıp fakültesinin yıllık ücreti 1 milyon 980 bin lira oldu. Özyeğin Üniversitesi'nin yıllık öğrenim ücreti 1 milyon 375 bin lira olarak belirlenirken, Bilkent Üniversitesi'nde burssuz öğrenciler için ücret 1 milyon 295 bin lira, yüzde 50 burslu öğrenciler için ise 647 bin 500 lira olarak açıklandı.
Pilotajda uçuş da ücretli
Yüksek ücretlerin en dikkat çektiği alanlardan biri de pilotaj bölümü oldu. Bölümü tercih edecek öğrenciler, yıllık öğrenim ücretinin yanı sıra zorunlu uçuş eğitimleri için de ayrıca ödeme yapmak zorunda kalıyor. Örneğin Özyeğin Üniversitesi'nde pilotaj eğitimi almak isteyen öğrencilerin yıllık eğitim ücretine ek olarak 73 bin 500 avroluk uçuş eğitimi bedelini de karşılaması gerekiyor.
Dar gelirli nasıl okuyacak?
Açıklanan ücretlerin ardından konuşan birçok veli, çocuklarının hayallerine ekonomik nedenlerle ulaşamayacak olmasından endişe duyduklarını dile getirdi. Bir veli, "Çocuğumuz gece gündüz ders çalıştı, iyi bir sıralama yaptı ama milyonlarca liralık eğitim ücretini karşılamamız mümkün değil. Eğitim parası olanın değil, başarılı olanın hakkı olmalı." dedi. Başka bir veli ise, "Bir yıllık üniversite ücretiyle İstanbul'da ev alınabilecek seviyeye gelindi. Orta gelirli ailelerin bu rakamları ödemesi imkânsız. Çocuklarımızın geleceği maddi imkânlara teslim edilmemeli." ifadelerini kullandı.
Tercih mi yapacağız bütçe mi!
Üniversite adayları da tercih döneminde eğitim kalitesinden önce ücretleri hesaplamak zorunda kaldıklarını söyledi. Bir öğrenci, "Hayalim diş hekimliği okumaktı ama açıklanan rakamları görünce bu hayalimin sadece kâğıt üzerinde kaldığını anladım. Tercih yapmıyoruz, aile bütçesine göre mecburen seçim yapıyoruz." diye konuştu. Başka bir aday ise, "Başarımızın karşılığını alamıyoruz. Eğitimde fırsat eşitliği deniliyor ama milyonlarca liralık ücretlerle bu mümkün görünmüyor. Üniversite eğitimi zenginlerin ayrıcalığı olmamalı." dedi.
Eğitimde fırsat eşitliği yok
Her yıl artan vakıf üniversitesi ücretleri, eğitimde fırsat eşitliği tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı. Eğitim uzmanları, yükseköğretime erişimin yalnızca ekonomik güce bağlı hale gelmesinin sosyal adalet açısından önemli bir sorun oluşturduğuna dikkat çekerken, öğrenciler ve veliler ise daha fazla burs, daha güçlü kamu desteği ve eğitim maliyetlerinin denetlenmesine yönelik adımlar atılmasını talep ediyor.
