Kibele Sanat Galerisi’nin ‘Bir Neslin Yükselişi: Erken Cumhuriyet’te Yurtdışı Eğitim Seferberliği’ sergisi, Cumhuriyet’in eğitim vizyonuyla yurtdışına gönderilen bir kuşağın vatanseverliğini, idealizmini ve Türkiye’nin gelişimine katkılarını anlatıyor. Atatürk’ün, ‘Ey yükselen yeni nesil,’ diyerek seslendiği ilk kuşakların emeğine ve mirasına bir saygı duruşu olarak, çocuklarının ve aile üyelerinin sakladığı anılarla hazırlanan serginin tasarımını Tetrazon Sergi Tasarım’dan Burçak Madran yaptı.
Sergi oldukça anlamlı
Cumhuriyet’in sınırlı kaynaklarını gençlerin eğitimine ayırma kararlılığı ve Mustafa Necati, Hasan Âli Yücel gibi öncü maarif bakanlarının yürüttüğü eğitim seferberliği serginin başlangıç noktasını oluşturuyor. Anadolu’nun çeşitli kentlerinden zekâ ve çalışkanlıklarını sınavlarda gösteren gençlerin, ülkenin ihtiyaç duyduğu sahalarda, planlı bir şekilde nasıl yurtdışına gönderildiği, öğrenim hayatlarında maddi ve manevi olarak nasıl desteklendikleri, akademik başarılarının nasıl takip edildiği, bursiyerlere ait tarihi nesne ve belgeler üzerinden aktarılıyor. Bursiyer gençlerin mektup ve kişisel anlatılarından yola çıkarak yabancı bir ülkede öğrenim görmenin güçlükleri, İkinci Dünya Savaşı’nın ağır koşulları ve gençlerin yurda dönerek hizmet etme kararlılığı serginin ışık tuttuğu konular içinde yer alıyor. Cumhuriyet’in kuruluş yıllarında tarım, eğitim, savunma, madencilik, enerji, kültür ve sanat gibi alanlarda ihtiyaç duyulan insan kaynağını yetiştirmek için başlatılan program, 1929 tarihli 1416 Sayılı Kanun ile sistemli hale geldi. Sınavlarda başarılı olan gençler devlet bursuyla yurtdışındaki üniversitelere gönderildi. Amaç, edindikleri bilgi ve deneyimi Türkiye’ye taşıyarak ülkenin geleceğini şekillendirecek bir kuşak yetiştirmekti.